عاشورا زمینه ای برای ظهور امام زمان(عج) است (بخش اول)
23 بازدید
موضوع: امامت و مهدویت
نحوه تهیه : فردی
محل انتشار : سایت اینده روشن
تعداد شرکت کننده : 0

این جریان، گاه در قیام سرخ و با قربانی کردن خود و اهل بیت، گاه در نهضت فرهنگى و علمی، گاه در لباس اسارت و گاه در تبعید و هجرت، متبلور و مشخص شده است؛ اما از آن‌جا که تمامی معصومین(ع)، از نظر ویژگی های شخصیتی با هم برابری می کنند و هدف واحدی را نیز دنبال مى‌کنند نمی توان تفاوتی میان آنها قایل شد.

حفظ مکتب، هدایت و بیداری امت اسلامی، تبیین و اجراى حق و عدل در جامعه، و نیز مبارزه با ظلم، هدف مشترک تمام امامان(ع) بود که در هر زمان به شکلی نمایان شد تا همگان را حیات بخشد و سرانجام به اقیانوس حاکمیت عدل و امن الهى در زمان حضرت ولی‌عصر(عج) بیانجامد. اما در این میان، پیوستگى و ارتباط میان قیام امام حسین علیه السلام و نهضت انتظار نمود بیشتری دارد. گویا قیام امام حسین(ع)، هدفی بود که با گذر زمان و پدید آمدن شرایط و زمینه ها و با ظهور حضرت مهدی(عج) تحقق می یابد. 

از آنجا که صحبت در مورد پیوند میان این دو نهضت نیاز به بحث های کارشناسی دقیق و ظریفی دارد با حجت الاسلام والمسلمین دکتر سید احمد رهنمائی معاون اطلاع رسانی و امور بین الملل موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) قم به گفتگو نشستیم تا اطلاعات بهتر و کامل تری در مورد پیوند این دو نهضت بدست آوریم که در ذیل بخش اول این مصاحبه آورده شده است. 

• آقای تمامی باورها و ارزشهای یک مکتب در فرهنگش تنظیم شده و در مجموع فرهنگ مستجمع جمیع این باورها است دکتر در ابتدا لطفا بفرمائید که چه پیوند و رابطه ای میان عاشورا و نهضت انتظار وجود دارد؟
در مورد پیوند میان عاشورا و نهضت انتظار تاکنون بحث های مفصل زیادی صورت گرفته و نظرات فراوانی در این زمینه داده شده است، در ابتدا بایستی در نظر بگیریم که اسلام ناب و فرهنگ مبین تشیع برخوردار از عناصر پویائی است که وجود این عناصر در پیوند با هم قابل پیگیری و تعبیر و تفسیر است که از جمله مهم ترین این عناصر می توان به فرهنگ عاشورا و انتظار اشاره کرد. 

در درجه نخست به خاطر اینکه تاکید داشته باشیم در پویائی این عناصر نباید این عناصر را در یک رویداد تاریخی که زمانش گذشته یا در یک فصلی که هنوز زمانش نیامده است خلاصه کنیم؛ بلکه باید این موضوع را به مانند یک فرهنگی که از ابتدای ظهور اسلام جریان داشته و در تار و پود اسلام همه این عناصر مشخص است و تا قیام قیامت همچنان به پویائی خودش ادامه می دهد در نظر گرفت. 

این نکته را ما می توانیم از زبان رهبر معظم انقلاب در یابیم که می فرمایند: نهضت آقا ابا عبدالله الحسین(ع) یک حادثه و رویداد نیست که مربوط به یک زمان خاص باشد بلکه یک فرهنگ است؛ همانطور که نهضت انتظار یک فرهنگ است. 

وقتی ما می گوئیم فرهنگ، باید مشخص شود که منظورمان از فرهنگ چیست، باز بهترین تفسیر را در این زمینه به نظر من شخص مقام معظم رهبری ارائه می دهند و همینطور بعد از ایشان استاد بزرگوار حضرت آیت الله مصباح یزدی روی این جنبه از فرهنگ تاکید دارند که فرهنگ مشتمل بر باورها

هیچ چیزی نمی تواند تقاص خون امام حسین(ع) باشد جز ظهور امام زمان(عج) و جز حکومت جهانی ایشان یعنی اگر همه آن افراد که در شهادت امام حسین(ع) نقش داشتند را تا قیام قیامت نابود کنند بازهم تاوان یک ذره و یک قطره از خون امام حسین(ع) را نمی توانند بدهند

و ارزشها است، یعنی تمامی باورها و ارزشهای یک مکتب در فرهنگش تنظیم شده و در مجموع فرهنگ مستجمع جمیع این باورها است که باورها و ارزشهای ما در درجه نخست شامل اصول و فروع دین ما هستند. 

البته این فرهنگ به مفهوم باورها و ارزش ها می تواند بسیاری از جنبه های زندگی روزمره ما مسلمانان را تحت الشعاع خود قرار دهد کما اینکه داده، به عنوان مثال وقتی ایام محرم فرا می رسد پیشاپیش ما به استقبال برپائی مراسم عزای امام حسین(ع) می رویم و این موضوع خود نشان می دهد که فرهنگ عزاداری برای امام حسین(ع) در تار و پود زندگی ما رسوخ کرده است، همینطور وقتی فصل و زمان ولادت حضرت مهدی(عج) فرا می رسد ما کاملا وجود آثار این فرهنگ را در زندگی مان به خوبی نشان می دهیم. 

• در مورد این جمله که می فرمایند «عاشورا پشتوانه فرهنگی انتظار است و منتظران مهدی(عج) پرورش یافته مکتب عاشورا هستند» بفرمائید که دلیل این گفته چیست؟
اگر خواسته باشیم اسلام ناب را به اسلامیتش و در تمام معنا ببینیم باید هر دو عنصر را در کنار هم داشته باشیم و جالب اینجاست که به این مطلب در زیارت معروف امام حسین(ع) و در دو مورد اشاره شده است؛ از جمله آن جاهائی که ما از خدا می خواهیم که ما را از جمله خونخواهان آقا امام حسین(ع) و تحت امامت و ولابت امامی منصور و پیروز و مظفر از خاندان رسالت قرار دهد. 

بحمدالله این تناسب ها حفظ شده است و فقط در اینجا ما باید قدری دقت داشته باشیم که وقتی ما به رهبری امام زمان(عج) تمنا داریم که در زمره خونخواهان حسین(ع) باشیم تصور نکنیم که بحث خونخواهی آقا ابا عبدالله الحسین صرفا یک بحث خوانخواهی احساسی است و تصور نکنیم که وقتی امام زمان(عج) ظهور می کنند به عنوان خونخواهی شروع می کنند به تقاص گرفتن، آن هم به صورت فیزیکی؛ نه اینچنین نیست چون هیچ چیزی نمی تواند تقاص خون امام حسین(ع)

همین پیوند عاشورا و انتظار را مشخص می کند، که همه عالم از شهادت امام حسین(ع) تا ظهور حضرت حجت(ع) در عزاست تا با این ظهور قصاص خون اباعبدالله(ع) گرفته شود.

باشد جز ظهور امام زمان(عج) و جز حکومت جهانی ایشان یعنی اگر همه آن افراد که در شهادت امام حسین(ع) نقش داشتند را تا قیام قیامت نابود کنند بازهم تاوان یک ذره و یک قطره از خون امام حسین(ع) را نمی توانند بدهند، هیچ چیزی بها و قصاص این خون نیست، چون خون امام حسین(ع) خون خداست و خود خدا بهای این خون است. 

• یعنی با ظهور امام زمان(عج) هم این خونخواهی به گونه ای نخواهد بود که حق امام حسین(ع) تمام و کمال از ظالمان گرفته شود؟
نه این تصور درست نیست؛ با ظهور امام زمان(عج) قصاص خون امام حسین(ع) گرفته خواهد شد؛ ما باید دقت داشته باشیم که موارد ذکر شده بدان دلیل اهمیت دارد که امام حسین(ع) به دنبال پایه گذاری حکومت عدل الهی و مساوات، قدم به سرزمین کربلا نهادند و این هدف خود دلیلی است بر اینکه هیچ چیز قصاص خون آقا امام حسین(ع) نیست جز ظهور امام زمان(عج) و به برکت ظهور ایشان برپائی حکومت عدل الهی که انشاالله توسط ایشان برپا خواهد شد. 

خود همین پیوند عاشورا و انتظار را مشخص می کند، که همه عالم از شهادت امام حسین(ع) تا ظهور حضرت حجت(ع) در عزاست تا با این ظهور قصاص خون اباعبدالله(ع) گرفته شود. 

• در مورد ویژگی های وجودی امام حسین(ع) و حضرت مهدی(عج) بفرمائید که چه ویژگی هائی در وجود این دو بزرگوار وجود دارد که تا این حد میان عاشورا و نهضت انتظار پیوند برقرار شده است؟
در خصوص ویژگی های برجسته امامان به طور عام یا فراتر از امامان ویژگی های ۱۴ معصوم(ع) ما به این نکته میرسیم که فرموده اند: "همه نورانیتشان در تناسب با همدیگر یکی است" ما نمی توانیم فضیلتی قائل شویم از جنبه شخصی و شخصیتی نسبت به یکی

تمام مجاهدت ها و سختی ها و شکنجه هائی که انبیا متحمل شدند محض این بود که زمینه را برای ظهور حضرت بقیه الله(عج) فراهم کنند؛

بر دیگری؛ به هر حال امامان معصومین(ع) بر اساس وظیفه ای که خداوند تعین و مشخص کرده انجام وظیفه کرده اند، که این انجام وظیفه به صورت های گوناگونی همانند شمشیر زدن، قلم به دست گرفتن یا سکوت و مواردی دیگر بوده است. 

در هر صورت آنچه که وظیفه آن هاست و شاخصه فعالیت آن ها فقط براساس دستورات خدا انجام گرفته است حرکت در راه بیداری مردم است؛ به همین دلیل برای من سخت است که بخواهم بگویم این امام بر امام دیگر فضیلت دارد. 

البته یک برنامه هائی هست که خداوند بر اساس این برنامه ها یک فضیلت هائی را در نظر گرفته؛ اما باز نه اینکه نسبت سنجی کند. 

به فرض برای شهادت امام حسین(ع) یکسری فضیلت هائی در نظر گرفته شده است اما این نیست که بگوییم شهادت امام حسین(ع) فضیلت دارد بر صلح امام حسن(ع)؛ ما نمی توانیم بگوئیم، ما خبر نداریم، حداقل این است که ظواهر امر چنین چیزی را نشان نمی دهد. 

• در مورد انبیاء قبل از پیامبر اسلام چطور آیا معصومین(ع) در برابر این بزرگواران دارای فضیلت بوده اند؟
بله بزرگواران در تناسب با سایر انبیا و اولیای الهی قطعا صاحب فضایلی هستند؛ وقتی ما روایت داریم که آقا رسول الله(ص) فرمودند: "علماء امتی افظل من انبیاء بنی اسرائیل" یعنی دانشمندان امت من فضیلتشان بیشتر است از انبیاء بنی اسرائیل، بنی اسرائیلی که هفتاد هزار پیامبر داشته و بسیاری از این انبیا در راه هدایت مردم به شهادت رسیدند. 

آنقدر بنی اسرائیل روی قساوت قلب و نخوت وتکبرشان از انبیا کشتند که در تاریخ به عنوان یک ضرب المثل درآمد و قرآن خیلی اینها

در مورد حضرت مهدی(عج) تمام انبیای الهی آرزویشان این بود که در زمان ظهور حضرت از جمله یاران ایشان باشند و در رکاب ایشان به درجه رفیع شهادت نایل آیند.

را توبیخ می کند؛ حال این انبیا با این همه فضیلت ها در لسان پیامبر اسلام وقتی می خواهند مقایسه کنند با علمای امت اسلام می فرمایند فضیلت علمای امت من از آن ها بالاتر است. 

با این اوصافی که گفته شد معصومبن علیه السلام دارای فضیلتهائی هستند که آن ها خودشان را شاگرد این بزرگواران می دانند؛ در خصوص حضرت سید الشهدا(ع) عرض کنم که ما روایت داریم نخستین کسانی که در مصیبت آقا ابا عیدالله الحسین(ع) گریه کردند فرشتگان خدا و قبل از آفرینش انسان بوده است. 

دومین فردی که بر این مصیبت گریست حضرت آدم(ع) و پس از آن حضرت نوح(ع) و ابراهیم(ع) و موسی(ع) و عیسی(ع) بوده اند؛ حضرت ابراهیم(ع) به امام حسین(ع) متوسل می شده اند، این در تاریخ ثبت است که بسیاری از انبیای خدا متوسل به پنج وجود مقدس می شده اند، این روضه ای که معروف است به روضه پنج تن از زبان حضرت آدم به یادگار مانده است که ایشان برای قبول شدن توبه اش خدا را به این پنج تن قسم می داده است؛ و یا در مورد حضرت مهدی(عج) تمام انبیای الهی آرزویشان این بود که در زمان ظهور حضرت از جمله یاران ایشان باشند و در رکاب ایشان به درجه رفیع شهادت نایل آیند. 

خب تمام این موارد برتری معصومین نسبت به انبیای قبل را نشان می دهد، و البته این را هم نباید نادیده گرفت که تمام مجاهدت ها و سختی ها و شکنجه هائی که انبیا متحمل شدند محض این بود که زمینه را برای ظهور حضرت بقیه الله(عج) فراهم کنند؛ سند این گفته هم این حدیث قدسی است که آمده است: "همه عالم آفریده می شوند برای اینکه خلیفه خدا بر روی زمین حاکم شود." با این وجود ما در میابیم که حتی شهادت امام حسین(ع) در راه زمینه سازی ظهور اتفاق افتاده است.

*ادامه این گفتگو در بخش های بعدی آورده می شود*

آدرس اینترنتی